Dựa theo một cuộc khảo sát bởi Stack Overflow, JavaScript là ngôn ngữ được biết đến và nổi tiếng nhất thế giới. Có điều gì thú vị ẩn giấu trong kết quả cuộc khảo sát này, chính là ngay cả với một developer chuyên môn về back-end (code server) thì họ vẫn thường nghiên cứu về JavaScript hơn bất kỳ ngôn ngữ nào. Đó là bởi vì JavaScript hết sức lưu luyến. Hỏi bất kỳ một Java hay .NET bootcamper nào về JavaScript thì họ sẽ nói bạn rằng project cuối cùnghọ làm đều phải thuần thục một mức độ cơ bản nào đó của JavaScript. Điều này cũng đúng khi làm việc quốc tế. Team nào không có những developer front-end thực thụ đều phải tự làm tất cả.Câu nói tưởng đùa mà thật của Jeff Atwood hoá ra là thật. Với sự tiên tiến trong công nghệ trình duyệt và JavaScript đã tiến vào chiến trường server chung với NodeJS, JavaScript đã rất mạnh so với những gì nó có vài năm trước. Dưới đây là vài phân tích về những gì bạn có thể làm với JavaScript. Vài điều thì khá hiển nhiên, vài điều thì ít hiển nhiên hơn.

1. Websites

Cái này thì quá hiển nhiên rồi, thêm tính tương tác và hành vi vào các trang tĩnh là mục đích của JavaScript khi được tạo bởi Brendan Eich vào năm 1995. Và vẫn còn được dùng. Làm cái này khá dễ và bất kỳ website hiện đại nào cũng đều có JavaScript cả. Dễ đúng không.

2. Web apps

Vì trình duyệt và máy tính cá nhân luôn được phát triển, và có thể tạo ra những web app mạnh mẽ. Chỉ cần nghĩ đến các ứng dụng như Google Maps. Nếu bạn muốn khám phá Google Maps, chỉ cần đơn giản kéo và thả. Có thể một phần map sẽ mất vài chi tiết và được fill một cách nào đó. Đó là do JavaScript đứng sau giật dây.

3. Thuyết trình

Một ứng dụng hữu ích để dùng JavaScript làm thuyết trình bằng website. Ai cần Powerpoint hay Keynotes? Dùng thư viện RevealJS và việc này sẽ cực kỳ đơn giản nếu bạn đã quen với HTML và CSS. Còn không thì bạn vẫn có thể dùng slides.com, trang này dùng RevealJS để làm slide nền web cho bạn.

4. Ứng dụng server

Với việc NodeJS xuất hiện vài năm trước, JavaScript từ trình duyệt đã lên mặt trận server. Từ ấy, Node đã được dùng bởi nhiều công ty, như Wal-Mart, như phần lõi cho cơ sở hạ tầng back-end.

5. Web server

Khi ta đang bàn về ứng dụng server, bạn đã nghe đến Hello World của NodeJS chưa ? Khá là dễ để xây dựng một web server chỉ chừng 10 dòng code. Đương nhiên, bạn có thể tạo nhiều server mạnh mẽ hơn với Node hoặc với framework ứng dụng server tiêu chuẩn như expressJS. Nhiều ứng dụng được đề cập trước là dùng NodeJS thực ra đều được xây theo MEAN stack (Mongo, Express, Angular, Node) và Express chính là phần cốt lõi.

6. Games

Trong khi trình duyệt chưa bao giờ là nền tảng cho game, nhưng giờ đã khác, trình duyệt giờ đây đã là tụ điểm mạnh mẽ cho game. Thêm nữa, với sự góp mặt của HTML5. Độ phức tạp của các game nền web đã tăng lên đáng kể theo hàm số mũ. Có ngay cả web game dạy bạn lập trình nữa.

7. Nghệ thuật

Một trong những tính năng mới trong đặc điểm kỹ thuật của HTML5 chính là yếu tố canvas, cho phép trình duyệt kết xuất hình dạng ba chiều. Và nhờ đó mà các trình duyệt được dùng như một trung gian cho các dự án đồ hoạ số.

Tham khảo demo tại STDIO 3D.

8. Ứng dụng SmartWatch

Những nhà sản xuất smartwatch (đồng hồ thông minh) nổi tiếng như Pebble đã làm ra Pebble.js, một framework JavaScript nhỏ cho phép developer tạo một ứng dụng cho dòng smartwatch của Pebble bằng JavaScript. Nhưng Pebble chỉ thực hiện cho một phần nhỏ thị trường. Nếu bạn muốn làm cho iOS hoặc Android thì sao....

9. Ứng dụng di động

Một trong những quyền năng quyền lực nhất của JavaScript là xây dựng ứng dụng cho nền tảng không-là-web. Đó là cách nói mỹ miều cho việc bạn có thể viết ứng dụng cho bất kỳ thứ gì miễn nó không thuộc về Internet. Ví dụ, các thiết bị di động được dùng để truy cập internet nhiều nhất. Nghĩa là tất cả các website của bạn đều phải có tính phản hồi (và đây lại là một câu chuyện khác). Thêm nữa, điều này cũng có nghĩa là các ứng dụng di động cũng quan trọng như sản phẩm, như tài sản web cho các vật dụng số. Và điểm ăn tiền là ở chỗ ứng dụng di động có hai trường phái, Apple và Android. Các ứng dụng ấy đều được viết bằng những ngôn ngữ khác nhau. Và đồng nghĩa với việc bạn cần một lực lượng developer gấp ba lần một team bình thường để hỗ trợ ba mảng : hai mảng mobile và một mảng web. Và tin tốt là việc “viết một lần” cho cả ba nền tảng là điều khả thi. Phonegap là framework tuy cũ mà tốt cho việc này. Và gần đây React Native cũng tham gia vào chiến trường và cho thấy nhiều điều hứu hẹn trở thành player chính trong đấu trường đa nền tảng này. Chuyện dài mà ngắn : bạn có thể làm ứng dụng di động bằng JavaScript và có thể đưa lên và tải về trong kho ứng dụng của nền tảng di động đó.

10. Robot biết bay

Vâng, bạn không nhầm đâu. Một vài chiếc Quadcopter (máy bay điều khiển) ra mắt với một OS đơn giản và đủ để cài NodeJS. Và điều này có nghĩa rằng bạn có thể lập trình một con robot bay bằng JavaScript.

Và chắc khá là rõ ràng rồi, định luật Atwood vẫn tiếp tục khẳng định sự đúng của mình nhưng không theo hướng xấu. JavaScript vẫn tiếp tục là ngôn ngữ lập trình phổ biến nhất trên hành tinh. Và thật tuyệt khi được thấy nhiều thứ được sáng tạo rộng rãi bằng JavaScript.